ZooCO Kwaliteitskader Publieke Dierlocaties

Praktisch beoordelen, gericht verbeteren en structureel borgen.

Het ZooCO Kwaliteitskader is ontwikkeld voor
kinderboerderijen, dierenweides, hertenkampen, zorglocaties met dieren en gemeenten die kwaliteit niet alleen willen beoordelen,
maar ook aantoonbaar willen ontwikkelen en vasthouden.
Wet- en regelgeving vormt altijd de ondergrens, aangevuld met erkende kennis, professionele praktijk en aanvullende ZooCO-kwaliteitseisen.
Het kader verbindt dierenwelzijn, dagelijkse uitvoering, verantwoordelijkheden, documentatie en structurele borging.

Het is geen keurmerk of formele overheidsinspectie, maar een bewaakte methodiek voor gerichte kwaliteitsontwikkeling.

Zoekt u naar een keurmerk voor een kinderboerderij of dierenweide,
dan biedt dit kwaliteitskader een praktische route die verder gaat dan een losse beoordeling of een bordje aan het hek.

Het kwaliteitskader is bedoeld om locaties verder te helpen, niet om ze te overladen met extra papierwerk.

Veel kinderboerderijen, dierenweides en hertenkampen doen al ontzettend veel goed.
Tegelijk zijn afspraken, registraties, verantwoordelijkheden en werkwijzen niet altijd duidelijk vastgelegd.
Dat maakt een locatie kwetsbaar, zeker wanneer vrijwilligers wisselen, een beheerder stopt, regels veranderen of de gemeente meer overzicht nodig heeft.

Met het ZooCO Kwaliteitskader wordt stap voor stap zichtbaar waar de locatie staat.
Daarna wordt samen gekeken welke verbetering nodig is, wat haalbaar is en hoe de kwaliteit praktisch kan worden vastgehouden.

Een locatie hoeft dus niet alles al perfect geregeld te hebben om te starten.
Juist het in beeld brengen van sterke punten, kwetsbaarheden en logische vervolgstappen is onderdeel van de aanpak.

De locatie behoudt daarbij haar eigen identiteit. Een kleine dierenweide hoeft geen grote kinderboerderij te worden.
Een kinderboerderij met een sterke educatieve functie kan juist verder doorgroeien.
Het kader kijkt naar schaal, functie, dieren, mensen, middelen en risico’s.

Wie volgens het kwaliteitskader werkt, laat zien dat dierenwelzijn, educatie, veiligheid, beheer en toekomstbestendigheid serieus worden genomen.

Welke route past bij uw situatie?

Niet iedere organisatie start op dezelfde plek. Het Kwaliteitskader is bedoeld voor verschillende typen publieke dierlocaties én voor organisaties die daarvoor verantwoordelijkheid dragen.

Kinderboerderij
of dierenweide

Wilt u weten waar uw locatie
staat
en hoe u kunt starten?
Bekijk dan hoe
deelname
en borging zijn opgebouwd.

Zorglocatie
met dieren

Bij zorglocaties komen dierenwelzijn,
veiligheid, zorg, arbeid en
verantwoordelijkheden bij elkaar.
Bekijk hoe het Kwaliteitskader binnen een zorgomgeving kan worden toegepast.

Gemeente

Bent u eigenaar, subsidieverstrekker, opdrachtgever of beleidsmatig
betrokken bij één of
meerdere dierlocaties?
Bekijk dan hoe het Kwaliteitskader kan worden gebruikt voor gemeentelijke borging.

Eerst weten hoe het
Kwaliteitskader werkt?

Bekijk dan eerst de werkwijze,
de Praktijkladder en de
manier waarop
kwaliteit wordt
vastgelegd en
geborgd.

Voor wie is het kwaliteitskader bedoeld?

Kinderboerderijen

Voor locaties met meerdere diersoorten, bezoekers, medewerkers of vrijwilligers
en vaak een educatieve en maatschappelijke functie.

Dierenweides en hertenkampen

Voor kleinere publieke dierlocaties, met passende aandacht voor dierenwelzijn, registratie, huisvesting, hekwerken, beheer en verantwoordelijkheden.

Zorglocaties met dieren

Voor de dierhouderij en de raakvlakken tussen dieren, cliënten of deelnemers, medewerkers en vrijwilligers. De kwaliteit van de zorgverlening zelf valt buiten de Kinderboerderijadvies/ZooCo-beoordeling.

Gemeenten

Voor gemeenten die kwaliteit, verantwoordelijkheden,
beheer en structurele borging
van één of meerdere publieke dierlocaties beter willen
organiseren.

Meer dan een momentopname

Een locatie kan er verzorgd uitzien terwijl belangrijke afspraken, registraties of verantwoordelijkheden onvoldoende zijn vastgelegd. Andersom kunnen documenten op orde lijken zonder dat ze in de dagelijkse praktijk werkelijk worden gebruikt.

Daarom kijkt het ZooCO Kwaliteitskader naar de samenhang tussen:

  • Dierenwelzijn en verzorging.
  • Huisvesting en terrein.
  • Registratie en gezondheid.
  • Hygiëne en veiligheid.
  • Organisatie en vrijwilligers.
  • Beleid, verantwoordelijkheden en dagelijkse uitvoering.
  • Continuïteit en toekomstbestendigheid.

Het doel is niet alleen vaststellen hoe een locatie er vandaag voor staat. Het kader helpt ook om verbeteringen praktisch uit te voeren en bereikte kwaliteit daarna aantoonbaar vast te houden.

Wat levert werken volgens het kwaliteitskader op?

Werken volgens het ZooCO Kwaliteitskader geeft overzicht, richting en rust.

Het helpt om niet alleen te zien wat beter moet, maar ook wat al goed gaat en wat juist behouden moet blijven. Daarmee wordt kwaliteit minder afhankelijk van losse personen, losse gewoonten of mondelinge afspraken.

Voor een locatie kan het kwaliteitskader helpen bij:

  • Duidelijke afspraken over dieren, verzorging en verantwoordelijkheden.
  • Betere overdracht tussen bestuur, beheerder, medewerkers en vrijwilligers.
  • Praktische werkschema’s, logboeken en protocollen.
  • Meer grip op dierregistratie, UBN en I&R waar dit van toepassing is.
  • Betere onderbouwing richting gemeente, bestuur, subsidiegever of eigenaar.
  • Een sterker verhaal over dierenwelzijn, educatie en maatschappelijke waarde.
  • Een realistisch groeipad zonder dat de eigen identiteit verloren gaat.

Voor een gemeente kan het kwaliteitskader helpen bij:

  • Overzicht over één of meerdere dierlocaties.
  • Duidelijke afspraken over eigendom, beheer, subsidie en verantwoordelijkheid.
  • Inzicht in risico’s rond dierenwelzijn, veiligheid, hygiëne en continuïteit.
  • Betere onderbouwing van beleid, beheerafspraken of vervolgstappen.
  • Een manier om dierlocaties te ondersteunen zonder alles zelf dierinhoudelijk te hoeven beoordelen.

Het kwaliteitskader is daarmee niet bedoeld als extra administratieve last bovenop het bestaande werk. Het helpt juist om verantwoordelijkheden, documenten, controles en werkafspraken overzichtelijk te organiseren en praktisch uitvoerbaar te houden.

Daarbij hoeft niet bij iedere verandering het volledige kwaliteitskader opnieuw te worden doorlopen. Komt er bijvoorbeeld een nieuw verblijf, een andere diergroep, een keuringsrapport, een brief van een overheidsinstantie of een relevante wijziging in wet- en regelgeving, dan wordt gericht bekeken welke onderdelen daardoor opnieuw aandacht vragen, wie verantwoordelijk is en wat moet worden vastgelegd of aangepast.

Zo blijft kwaliteit beheersbaar en actueel, zonder dat medewerkers, vrijwilligers of bestuurders telkens door omvangrijke checklists en documenten hoeven te zoeken.

Zo start deelname

Deelname begint altijd met een eerste verkenning. Dat kan laagdrempelig.

U hoeft bij het eerste contact nog geen compleet dossier te hebben. Het is voldoende om kort aan te geven om wat voor locatie het gaat, welke dieren aanwezig zijn, wie betrokken zijn en waarom u het kwaliteitskader wilt verkennen.

Daarna verloopt de route meestal als volgt:

  • Eerste contact: u vult het contactformulier in of stuurt een bericht met uw vraag.
  • Oriëntatie: ZooCO bekijkt samen met u of het kwaliteitskader past bij de locatie, gemeente of organisatie.
  • Afbakening: er wordt bepaald of een nulmeting, quickscan, gemeentelijk borgingskader of kennispartnerschapsovereenkomst passend is.
  • Offerte of voorstel: u ontvangt een duidelijke omschrijving van de werkzaamheden, kosten en vervolgstappen.
  • Intake: relevante informatie, documenten en basisgegevens worden verzameld.
  • Nulmeting of beoordeling: ZooCO beoordeelt de locatie, documenten en praktische uitvoering.
  • Verbeterroute: de belangrijkste verbeterpunten worden vertaald naar haalbare stappen.

  • Begeleiding en borging: ZooCO kan helpen om afspraken, documenten en werkwijzen praktisch in te richten, relevante veranderingen te verwerken en periodiek te controleren of de gemaakte afspraken nog actueel zijn en in de praktijk worden toegepast.

De locatie staat er dus niet alleen voor. Het doel is juist om bestuur, beheerder, vrijwilligers, gemeente of eigenaar stap voor stap mee te nemen.

Verdiep u in het kwaliteitskader

Wilt u meer weten over een specifiek onderdeel? Hieronder vindt u de verschillende onderdelen van de methodiek en de toepassing ervan.

Zo werkt het kwaliteitskader

Van eerste verkenning
en nulmeting tot
verbeterroute, implementatie en
blijvende borging.

Praktijkladder

De Praktijkladder maakt zichtbaar in welke mate de basis op orde is en hoe ver een locatie is met praktische en structurele borging.

Handboek, Beheermap en Werkmap

Drie samenhangende documentlagen verbinden regels en beleid met locatiegebonden bewijsvoering en de dagelijkse uitvoering.

Deelname en borging

Hoe deelname begint, verbeterpunten worden opgevolgd
en kwaliteit
daarna aantoonbaar en periodiek wordt geborgd.

Gemeentelijke borging

Voor gemeenten die verantwoordelijkheden, beheer, financiering en kwaliteitsafspraken rond één of meerdere dierlocaties structureel willen organiseren.

Normen, bronnen en onderbouwing

Bekijk hoe wetgeving,  erkende richtlijnen, wetenschappelijke kennis en aanvullende ZooCO-kwaliteitseisen van elkaar worden onderscheiden.

Hoger dan alleen de wettelijke ondergrens

Het kader onderscheidt drie verschillende normlagen:

1. Wettelijke verplichtingen vormen altijd de ondergrens.

2. Erkende professionele richtlijnen, wetenschappelijke inzichten en
vakinhoudelijke kennis ondersteunen de beoordeling van goede praktijk.

3. Aanvullende Kinderboerderijadvies/ZooCO-kwaliteitseisen leggen op onderdelen
bewust een hogere lat wanneer dat nodig is voor dierenwelzijn, professionalisering of structurele borging.

Daarmee gaat het kader bewust verder dan alleen controleren of een locatie juridisch aan de minimumvereisten voldoet.

Zoekt u eigenlijk naar een keurmerk voor een kinderboerderij?

Veel mensen zoeken online naar een keurmerk voor kinderboerderijen of dierenweides, omdat zij willen weten hoe een locatie
aantoonbaar kan laten zien dat dierenwelzijn, veiligheid, educatie en beheer goed geregeld zijn.

Het ZooCO Kwaliteitskader is geen traditioneel keurmerk, maar gaat in de praktijk verder dan een losse beoordeling.
Het combineert nulmeting, verbeterroute, begeleiding en periodieke borging.

Meer weten over het ZooCO Kwaliteitskader?

Op deze website vindt u de openbare uitleg van het ZooCO Kwaliteitskader, de werkwijze, Praktijkladder, deelname en structurele borging.
Voor gemeenten, besturen, beheerorganisaties en dierlocaties die serieus onderzoeken of deelname of toepassing passend is, is aanvullende informatie beschikbaar. De volledige normenset, beoordelingsinstrumenten, formats en interne werkwijze worden niet openbaar gepubliceerd.

Uitgebreid informatiedossier

Voor gemeenten, besturen, beheerorganisaties en dierlocaties
die concreet onderzoeken of het Kwaliteitskader binnen hun
situatie kan worden toegepast. Het informatiedossier geeft meer
uitleg over deelname, rollen, borging en praktische toepassing,
zonder de interne normenset en beoordelingsmethodiek openbaar te maken.

Gebaseerd op wetgeving, erkende kennis en praktijk

Bij iedere norm moet duidelijk zijn waarop deze is gebaseerd. Daarom maakt ZooCO onderscheid tussen wettelijke verplichtingen, externe vakinhoudelijke onderbouwing en aanvullende eisen van het Kwaliteitskader.

Op de pagina Normen, bronnen en onderbouwing wordt uitgelegd hoe bronnen worden geselecteerd, hoe wijzigingen worden verwerkt en hoe wordt voorkomen dat een bovenwettelijke ZooCO-eis ten onrechte als wettelijke verplichting wordt gepresenteerd.

Wilt u weten of het kwaliteitskader past bij uw locatie of gemeente?

Wilt u onderzoeken of uw kinderboerderij, dierenweide, hertenkamp, zorglocatie of gemeente kan werken volgens het ZooCO Kwaliteitskader?

Neem dan contact op voor een eerste verkenning.

In dat eerste contact bekijken we:

  • Om wat voor locatie of locaties het gaat.
  • Welke dieren aanwezig zijn.
  • Wie eigenaar, houder, beheerder of opdrachtgever is.
  • Welke vraag of aanleiding er speelt.
  • Of een nulmeting, quickscan, praktijkladder, gemeentelijk borgingskader of kennispartnerschapsovereenkomst passend is.

U hoeft vooraf niet alles compleet te hebben. Het eerste gesprek is juist bedoeld om helder te krijgen wat nodig is en welke eerste stap verstandig is.

Samen kijken we hoe de locatie sterker kan worden in dierenwelzijn, educatie, veiligheid, beheer en toekomstbestendigheid, zonder de eigen identiteit te verliezen.