Wetgeving & Veiligheid
Een kinderboerderij, dierenweide of zorglocatie heeft met veel meer te maken dan alleen regels voor het houden van dieren.
p één publieke dierlocatie kunnen dierenwelzijn, arbeidsveiligheid, infectiepreventie,
gebouwen, publiek, zorg, kinderopvang en omgevingsrecht tegelijk samenkomen.
Welke verplichtingen daadwerkelijk gelden, hangt af van wat er gebeurt, wie er aanwezig is,
welke dieren worden gehouden, welke gebouwen en voorzieningen worden gebruikt en welke organisatie welke rol heeft.
KinderboerderijAdvies helpt om die samenhang eerst zichtbaar te maken.
Meer dan de Wet dieren
De Wet dieren vormt een belangrijke basis voor het houden en verzorgen van dieren. Maar daarmee is een kinderboerderij of zorglocatie nog lang niet volledig beoordeeld.
Een publieke dierlocatie kan tegelijkertijd dierhouder, werkplek, vrijwilligersorganisatie, bezoekerslocatie, gebruiker van gebouwen, speelomgeving, horecalocatie en maatschappelijke voorziening zijn.
Een zorglocatie kan daar bovendien een zorgfunctie aan toevoegen en een kinderopvangorganisatie weer een andere wettelijke verantwoordelijkheid.
Daarom kan één locatie met verschillende regelstelsels tegelijk te maken hebben.
Afhankelijk van de situatie kunnen ook onderwerpen spelen rond:
- Arbeidsveiligheid en RI&E.
- Zoönosen en biologische agentia.
- Medewerkers en vrijwilligers.
- Gebouwen en brandveiligheid.
- Machines, gereedschap en gevaarlijke stoffen.
- Voedsel en horeca.
- Publieksveiligheid.
- Privacy.
- Zorg en kinderopvang.
- Bodem, water, natuur en omgevingsregels.
Een kleine dierenweide zonder personeel of gebouwen heeft daarbij een ander profiel dan een grote kinderboerderij met medewerkers, vrijwilligers, horeca, speelvoorzieningen en zorgactiviteiten.
Niet iedere regel geldt voor iedere locatie
Dat betekent niet dat iedere kinderboerderij met tientallen wetten en inspecteurs te maken moet krijgen.
De situatie bepaalt wat relevant is.
Een kleine dierenweide zonder personeel of gebouwen heeft een ander profiel dan een grote stadsboerderij met medewerkers, vrijwilligers, horeca, speelvoorzieningen en duizenden bezoekers.
Daarom begint een goede beoordeling niet bij een stapel wetboeken, maar bij de vraag: wat gebeurt hier feitelijk?
Verdieping binnen Wetgeving & Veiligheid
Wet- en regelgeving voor dierlocaties
Van Wet dieren en dierregistratie
tot arbeid, gebouwen, zorg, kinderopvang en
omgevingsregels.
Zoönosen &
infectiepreventie
Over ziekteverwekkers, dieren, bezoekers, medewerkers, zorgdeelnemers, plaagdieren en omgeving.
RI&E & veilig werken
met dieren
Over arbeidsveiligheid,
vrijwilligers,
biologische agentia, machines
en werkzaamheden met dieren.
Gebouwen, brandveiligheid & calamiteiten
Over gebouwgebruik, brand, installaties,
BHV, continuïteit en technische verantwoordelijkheden.
Voedsel,
horeca & publieksveiligheid
Over voedsel, speelvoorzieningen, consumentenspeelgoed, evenementen en bezoekersveiligheid.
Rollen, verantwoordelijkheden & controles
Wie is eigenaar, houder, werkgever,
beheerder of zorgaanbieder en wie moet
wat regelen?
Omgeving,
terrein & aanvullende verplichtingen
Over mest, bodem,
water, natuur,
omgevingsplan en aanvullende
functies.
Geldt dit ook voor onze organisatie?
Kinderboerderij of dierenweide
Ja. Ook een kleinschalige locatie kan te maken hebben met dierenwelzijn, registratie, veiligheid, zoönosen, vrijwilligers, terrein en gebouwen. De omvang van de uitwerking mag wel proportioneel zijn.
Zorglocatie
Ja, en daar komt vaak een extra laag bij. Wanneer een zorgorganisatie verantwoordelijk is voor deelnemers of cliënten, kunnen ook zorgspecifieke wettelijke verantwoordelijkheden gelden. Daarnaast kan een deel van de doelgroep extra gevoelig zijn voor infecties of minder zelfstandig risico's kunnen inschatten. RIVM beschrijft specifiek voor zorgboerderijen risico's rond diercontact, hygiëne, mest, besmette oppervlakken en gezondheidsbeleid.
Gemeente
Ook wanneer de gemeente de dieren niet zelf verzorgt, kan zij bijvoorbeeld eigenaar van grond of gebouwen, werkgever, subsidieverstrekker, opdrachtgever of bevoegd gezag zijn. Welke verantwoordelijkheid bij de gemeente ligt, moet daarom per onderwerp worden onderscheiden.
Daarom beginnen we vrijwel altijd met een nulmeting
Bij een bredere vraag heeft het weinig zin om onmiddellijk losse protocollen te gaan schrijven.
Een nulmeting brengt eerst de bestaande situatie in beeld. Vaak blijkt dan dat veel zaken al goed zijn geregeld, maar dat juist de verbinding tussen onderwerpen ontbreekt.
Dat voorkomt dat een organisatie investeert in een nieuw protocol of externe keuring terwijl een ander en belangrijker knelpunt nog niet is herkend.
De volledige beoordelingsmethodiek en toepasselijkheidsmatrix publiceren we bewust niet op de website. Die vormen onderdeel van de professionele dienstverlening van KinderboerderijAdvies en van het ZooCO Kwaliteitskader.
Van wettelijke ondergrens naar aantoonbare kwaliteit
Wetgeving vormt de ondergrens.
Het ZooCO Kwaliteitskader Publieke Dierlocaties gaat verder en kijkt ook of verantwoordelijkheden duidelijk zijn, afspraken in de praktijk werken, deskundigheid aanwezig is en veranderingen tijdig worden opgepakt.
Dat betekent niet automatisch méér papier.
Het doel is juist een locatie die aantoonbaar georganiseerd is zonder te verdrinken in administratie.
Een nulmeting is geen juridische audit van twintig vakgebieden
KinderboerderijAdvies beoordeelt de dierlocatie integraal en signaleert waar wettelijke, organisatorische of specialistische vragen spelen.
Wij nemen geen taken over waarvoor bijvoorbeeld een bedrijfsarts, jurist, brandveiligheidsdeskundige,
installateur, ecoloog, zorgdeskundige of andere specialist nodig is.
Juist doordat eerst breed wordt gekeken, kunnen deze deskundigen vervolgens gericht worden ingezet waar dat werkelijk nodig is.
Weet u zeker dat alle relevante onderwerpen voor uw locatie in beeld zijn?
Op veel locaties zijn afzonderlijke onderdelen best goed geregeld. Er is een dierenarts, een RI&E,
een brandveiligheidscontrole, een huurcontract en een aantal protocollen.
De vraag is alleen of deze onderdelen ook samen een compleet en actueel beeld vormen.
KinderboerderijAdvies begint bij brede vraagstukken daarom meestal met een nulmeting. Daarmee wordt zichtbaar wat goed is geregeld, welke verantwoordelijkheden onduidelijk zijn, waar stukken niet meer aansluiten op de praktijk en welke onderwerpen werkelijk specialistische verdieping vragen.
Wij proberen niet zelf bedrijfsarts, jurist, installateur, brandveiligheidsdeskundige of ecoloog te zijn. Onze rol is juist voorkomen dat een belangrijk vakgebied buiten beeld blijft en zorgen dat vervolgonderzoek gericht kan worden ingezet.